Een feestje was het! Afgelopen vrijdag was het jaarlijks concert op de middelbare school van mijn dochter. Doorgaans is de drijvende kracht achter de organisatie de muziekdocent, maar zij was met zwangerschapsverlof. Tóch was zij – inmiddels moeder – gekomen naar het concert om haar leerlingen aan te moedigen. Het zei iets over haar betrokkenheid, maar omgekeerd bleken de leerlingen èn haar collega-docenten minstens zo betrokken naar haar. Allereerst gaven de leerlingen haar ten overstaan van het publiek aan hoe blij ze waren dat ze er was en dat ze haar gemist hadden. En haar collega-docenten hadden een surprise-act voorbereid waarin ze nadrukkelijk bezongen “We want you back”. Hoe gaaf om zo onthaald te worden door je leerlingen en collega’s. Je zou er bijna ook willen werken 😉.

Het zette mij echter wel aan het denken hoe zwangerschapsverlof vaak anders in een team gedragen wordt dan langdurig (>4 weken) ziekteverzuim.

De roze wolk

Veel mensen binnen een team reageren vaak enthousiast als er verteld wordt dat een collega een baby verwacht. Gedurende de zwangerschapsperiode, maar óók daarna is het vaak een dankbaar gespreksonderwerp. En in verreweg de meeste gevallen is er ten aanzien van (verzuim)begeleiding weinig nodig. Natuurlijk is er oog voor een goede overdracht “want je gaat 4 maanden met verlof” èn er is een afscheidsmoment geregeld. Tijdens het verlof hebben collega’s nog geregeld contact en met de komst van de baby vinden veel teamleden het leuk om op kraamvisite te gaan. Is de zwangere weer terug op de werkvloer? “Fijn! “Dan kunnen we weer als vanouds samenwerken.”

Kortom: onbewust en op veel momenten brengt een zwangerschap binnen het team positiviteit met zich mee en van nature een extra verbinding tussen de collega’s. Jij als leidinggevende hoeft hier weinig op “te sturen” (let op: wees wel alert of er binnen je team collega’s zijn met een (nog) onvervulde zwangerschapswens!).

De grijze wolk

Bij langdurig verzuim gebeurt er gek genoeg soms het omgekeerde. Hoewel dit soms eenzelfde periode (of langer) duurt als het zwangerschapsverlof, wordt dit vaker omgeven door negativiteit en vraagt het meer sturing – en goed voorbeeld – door jou als leidinggevende.

Op het moment van uitval is er bij teams aan het begin van het verzuim nog een stuk compassie en contact richting de zieke collega, maar hoe langer het duurt, hoe meer dit soms naar de achtergrond glijdt in de “waan van alledag”. Het verzuim wordt dan gezien als lastig, bijvoorbeeld vanwege:

  • wie moet nu het werk gaan doen?
  • oh ja, dan móeten we weer Poortwachter bij gaan houden
  • hoe moet ik verzuimbegeleiding nu doen, terwijl ik al een overvolle agenda heb?
  • etc.

Maar er komen ook allerlei andere patronen naar boven die daarvoor minder zichtbaar waren. Denk aan de “fijne collega” die (onbedoeld) meer aandacht van collega’s krijgt bij langdurige uitval, dan de medewerker die al niet zo lekker in de groep ligt.

Omgekeerd heeft de zieke collega veel voor zijn/haar kiezen: niet alleen de ziekte zelf en de daarmee gepaard gaande zorgen, maar ook zorg om het werk of financieel. Het maakt de collega extra onzeker.

Wat kun je doen?

Een sterk team heeft veel aandacht voor het vergroten van verbinding en het bouwen aan een goede samenwerking. Daardoor zullen signalen voor (langdurig) verzuim ook eerder zichtbaar worden, waardoor je hier in een vroeg stadium mee aan de slag kan.

Is verzuim niet te voorkomen?

Maak van communicatie tussen het team (inclusief jijzelf als leidinggevende) en de verzuimende collega een prioriteit. Dit kun je bijvoorbeeld doen door:

  • als leidinggevende te laten zien hoe belangrijk het is dat iedereen erbij hoort: ook als er sprake is van langdurige afwezigheid.
  • een collega verantwoordelijk te maken om teaminformatie op regelmatige basis te delen. Bij voorkeur een collega die niet direct met de verzuimende medewerker werkt.
  • met de zieke medewerker te overleggen welke informatie gedeeld mag worden met de collega’s en leg uit waarom dit van belang is
  • in je team te bespreken wat de impact van verzuim is op (langdurig) zieke collega’s
  • te stimuleren dat collega’s – en jijzelf! – kaartjes/appjes etc. sturen of op huisbezoek gaan
  • bij een belangrijk moment in het team (bijvoorbeeld een teamdag) te overleggen met de zieke of hij/zij daarbij aanwezig wil zijn en regel dat dan
  • stimuleer je zieke medewerker om zelf ook contact te blijven houden met de collega’s (en jou 😉).

Het mooie is, dat langdurig verzuim je laat zien hoe sterk jouw team al is. Ben je met je team in staat om iedereen erbij te houden, ook als er sprake is van langdurige afwezigheid? Dan creëer je daarmee een sterk(er) gevoel van verbondenheid & vertrouwen: iedereen in dit team telt mee.

En dát werkt!

Reageren op dit blog? Leuk! Dat kan hieronder.

Wil je meer weten over dit onderwerp? Of behoefte aan andere stappen die je kunt zetten om gedoe in je team op te lossen? Neem dan contact met mij op via deze link. Eerst meer weten over mij? Klik dan hier.

En hier ga je naar het overzicht van alle blogs voor meer inspiratie en tips.